Wat er voor de ROTA-expert op het spel staat
Het verrijkingsverbod van art. 7:960 BW richt zich tot de verzekerde, niet tot de expert. Toch loopt een ROTA-expert die oude schade laat meeliften risico, en wel langs vier wegen.
Civiele aansprakelijkheid
Een rapport is bestemd voor de verzekeraar. Betaalt die daardoor te veel en krijgt hij dat niet terug van de verzekerde, dan kan hij de expert aanspreken voor het verschil (art. 6:162 BW). Opzet is daarvoor niet nodig: verwijtbare onzorgvuldigheid kan genoeg zijn. De vraag is of de expert de voorschade kende of had moeten kennen en die niet heeft afgebakend. Wordt Stichting ROTA over zijn werk aangesproken, dan vrijwaart hij de stichting (Gedragscode art. 11.6).
Strafrecht
Dit speelt alleen bij opzet, maar voorwaardelijk opzet telt mee: bewust de aanmerkelijke kans aanvaarden dat oude schade als nieuw wordt uitgekeerd. Een rapport met bewust onjuiste feiten kan valsheid in geschrift zijn (art. 225 Sr, tot zes jaar gevangenisstraf). Wie zo meewerkt aan een te hoge uitkering, kan worden vervolgd als medepleger (art. 47 Sr) of medeplichtige (art. 48 Sr) bij oplichting (art. 326 Sr, tot vier jaar gevangenisstraf). De grens: een verschil van inzicht over omvang of herstelmethode is op zichzelf niet strafbaar, oude schade bewust als nieuw presenteren kan dat wel zijn.
Registratie bij ROTA
De ROTA-expert verstrekt geen informatie waarvan hij weet of redelijkerwijs kan vermoeden dat die onjuist is (Gedragscode art. 9.3). Het bestuur kan op eigen initiatief onderzoek doen en collega's met een sterke indicatie zijn verplicht dat te melden. De sancties lopen van een waarschuwing tot tijdelijke doorhaling (1 maand tot 2 jaar) en definitieve doorhaling, met daarna vier jaar geen nieuwe registratie (Klacht- en Sanctiereglement art. 3 en 5). Dat besluit gaat alleen over de inschrijving; de civiele aansprakelijkheid staat daar los van. Een strafrechtelijke veroordeling kan bovendien de VOG in de weg staan die nodig is bij herregistratie (Gedragscode art. 7.4).
Naam en dekking
Verzekeraars kunnen de rapporten van een expert structureel wantrouwen of weigeren, en dat raakt elk volgend dossier. Heeft de expert een beroepsaansprakelijkheidsverzekering, dan vergoedt die in beginsel geen schade die hij met opzet of door roekeloosheid heeft veroorzaakt (art. 7:952 BW). Hij draagt de schade dan zelf.
Ook de klant loopt risico. Verzwijgt de klant zelf een eerdere uitkering, dan riskeert hij het verlies van zijn recht op uitkering (art. 7:941 lid 5 BW).
Wat de expert beschermt. Per onderdeel afbakenen wat oud en wat nieuw is, de vragen aan de klant en de eerste expert schriftelijk vastleggen en de uitgangspunten in het rapport opnemen. Blijkt later iets anders, dan kan hij laten zien dat hij heeft gedaan wat redelijkerwijs van hem mocht worden verwacht.
